Hukuk mesleklerine giriş sınavı, Türkiye’de hukuk fakültesi mezunları ve denklik belgesi alan yabancı hukuk fakültesi mezunları için 2019 yılında yürürlüğe giren bir sınavdır. Bu hukuk mesleklerine giriş sınavı, hukuk alanındaki meslekler olan avukatlık, noterlik, hakimlik ve savcılık gibi kariyerlere başvuranların girmesi gereken bir ön eleme sınavdır.
Hukuk fakültesine 2019 tarihinden sonra kayıt yaptıran öğrenciler için Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı zorunlu hale getirilmiştir. Ancak 2019 tarihinden önce kayıt yaptıranlar hukuk mesleklerine giriş sınavına tabii tutulmamaktadır. Ayrıca, 31 Mart 2024 tarihinden önce mezun olanlar için hukuk mesleklerine giriş sınavı şartı aranmamaktadır. Bu düzenleme sonucunda, belirli tarihler arasında hukuk fakültesini bitirenler hukuk mesleklerine giriş sınavını geçmeden hukuk mesleklerine başlayabilirler.
Hukuk mesleklerine giriş sınavı düzenlemesinin ardından, hukuk fakültesi öğrencileri sınavın şartlarını, kimleri kapsadığını ve sınavın yönetmeliğini araştırmaktadırlar. Hukuk mesleklerine giriş sınavını geçemeyenler veya avukatlık sınavını kazanamayanlar için alternatif kariyer yolları da değerlendirilebilir.
Avukatlık Staj Yönetmeliği Değişikliği
Türkiye Barolar Birliği, 09.05.2023 tarihinde yayımlanan “Avukatlık Staj Yönetmeliği Değişikliği” ile hukuk mesleklerine girişte önemli değişiklikler getirdi. Bu değişikliklere göre, hukuk mesleklerini icra etmek isteyen kişiler için Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı başarı belgesi alma zorunluluğu getirilmiştir. Değişiklikler, 09.05.2023 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
- Değişiklik Yönetmeliği Düzenlemeleri: Değişiklik Yönetmeliği, 24.10.2019 tarihinden sonra hukuk fakültelerine kayıt yaptıran bireylerin, avukatlık stajlarına başlamadan önce Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’ndan başarı belgesi alması gerektiğini belirtmektedir. Ancak, 31.03.2024 tarihinden önce mezun olanlar veya bu tarihten önce kayıt yapanlar bu düzenlemeden muaf tutulmaktadır.
Ayrıca, Değişiklik Yönetmeliği, stajyer avukatların stajlarının ikinci altı ayında, hapis cezasını gerektiren suçlarla sınırlı olmak üzere Asliye Ceza Mahkemeleri’nde duruşmalara katılmasına olanak tanımaktadır.
- Değişiklik Yönetmeliği’nin Amaçları: Son yıllarda hukuk fakültelerinin artması ve bu bağlamda artan avukat sayısı, mesleki yeterlilik ve yetkinlik konularında soru işaretlerini gündeme getirmiştir. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, mesleğin belirli bir yeterlilik seviyesine sahip bireyler tarafından icra edilmesini amaçlamaktadır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Formatı
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, hukuk mesleklerine giriş yapmak isteyen adaylar için büyük bir önem taşır. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, hem hukuk bilginizi hem de hukuk uygulamalarındaki becerilerinizi ölçme fırsatı sunar. Aynı zamanda, hukuk mesleklerine giriş sınavı, hukuk mesleklerine girişte rekabeti artırır, bu da hukuk alanında daha yetkin ve nitelikli profesyonellerin yetişmesine katkı sağlar.
Hukuk mesleklerine giriş sınavında başarılı olabilmek için, 100 tam puandan en az 70 puan almanız gerekmektedir. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavını başarıyla geçen adaylar, daha sonra hâkim adaylığı sınavına girmeye hak kazanırlar. Hâkim adaylığı sınavını da başarıyla tamamlayan adaylar, nihayetinde bir hâkim olarak atanma fırsatı yakalarlar.
Hukuk mesleklerine giriş sınavı için hazırlık yaparken, hukuk fakültesinin müfredatını dikkatle incelemeli ve hukukun temel konularını iyi anlamalısınız. Bunun yanı sıra, genel yetenek ve genel kültürünüzü geliştirmek de önemlidir, çünkü hukuk mesleklerine giriş sınavının bazı bölümleri bu alanlara odaklanır.
Hukuk mesleklerine giriş sınavı, hukuk mesleklerine adım atma sürecinizdeki ilk ve kritik adımlardan biridir. Bu nedenle, hukuk mesleklerine giriş sınavına en iyi şekilde hazırlanmanız, hukuk kariyerinizi başarıyla başlatmanıza yardımcı olacaktır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Konuları: Hukuk mesleklerine giriş sınavı kapsamında kamu hukuku, özel hukuk ve usul hukuku alanlarına ait dersler yer alır. Adaylar, Anayasa Hukuku, Ceza Hukuku, İdare Hukuku, Medeni Hukuk, Ticaret Hukuku, Borçlar Hukuku, İş Hukuku, Anayasa Yargısı Hukuku, İcra ve İflas Hukuku, Vergi Hukuku, Medeni Usul Hukuku, Ceza Usul Hukuku, İdari Yargılama Usulu Hukuku, Vergi Usul Hukuku ve benzeri konulardan sorumludur.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Başarı Sonuçları: Hukuk mesleklerine giriş sınavını başarıyla tamamlayan adaylar, farklı hukuk kariyerlerine başvuruda bulunma hakkı elde ederler. Bu kariyerler arasında Adli Yargı Hakimliği, İdari Yargı Hakimliği, savcılık, avukatlık ve noterlik bulunmaktadır.
Geçiş Hakkı: 31/03/2024 tarihinden önce hukuk fakültesinden mezun olanlar için hukuk mesleklerine giriş sınavına girme şartı aranmamaktadır. Bu kişiler avukatlık ve noterlik stajına başvurabilirler.
Yönetmelik: Hukuk mesleklerine giriş sınavının yapılış şekli ve diğer detayları düzenleyen resmi belgeler, Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılan yönetmelikle belirlenir.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Önemi
Türkiye’deki hukuk eğitimi, son yıllarda hızla artan hukuk fakülteleri sayısı ve nitelik sorunları nedeniyle büyük bir değişim sürecine girmiştir. Bu bağlamda Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’nın neden gerekliliği ve önemi konusu, dikkate değer bir konudur.
Hukuk Eğitimi Kalitesi Sorunu: Türkiye’deki hukuk fakültelerinin sayısı önemli ölçüde artmış ve bu durum hukuk eğitimi kalitesini olumsuz etkilemiştir. Mezunlar arasındaki hukuki yeterlilik farklılıkları büyük bir soruna dönüşmüştür. Hukuk eğitimi almak isteyen kişiler için bu farklılık karmaşıklık yaratırken, toplumun güvenini de sarstı.
Standardizasyonun Sağlanması: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, hukuk fakülteleri arasındaki eğitim kalitesindeki farklılıkları azaltmayı amaçlar. Mezunlar arasında benzer bir eğitim alındığından emin olmak, hukuk mesleklerinin standardizasyonunu sağlar.
Yargı Sistemine Katkı: Niteliksiz avukatlar veya hukuk profesyonelleri, yargı sistemine olumsuz etkilerde bulunabilir. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, yargıda meydana gelen olumsuzlukların azaltılmasına yardımcı olabilir. Nitelikli avukatların ve hukuk profesyonellerinin yargı sisteminin işleyişine daha olumlu bir katkı sağlayacağına inanılır.
Liyakata Dayalı İstihdam: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı , hukuk mesleklerini icra edecek kişilerin yeterliliklerini ölçer. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, liyakata dayalı bir mesleki istihdam sistemini teşvik eder. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavını başarıyla geçen kişiler, avukatlık veya noterlik stajlarına başvurabilir, ayrıca hakimlik ve savcılık sınavlarına katılabilirler.
Toplumsal Güvenin Artırılması: Hukuk mesleklerini icra edenlerin yeterlilikleri arttıkça, toplumun hukuk düzenine olan güveni artar. Hukukun tarafsızlığı ve etkinliği, toplumun günlük yaşamında daha fazla hissedilir hale gelir.
Adaleti Sağlar: Hukuk mesleğine girişte adaleti sağlayan Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı , tüm adayları eşit değerlendirir. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, maddi olanakların veya kişisel bağlantıların avantaj sağlamasını önler. Hukuk alanına yalnızca bilgi ve yetenekleri temel alır, bu da en nitelikli adayların seçilmesini sağlar. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, adaleti koruyarak topluma nitelikli hukuk uzmanları yetiştirir ve hukuk mesleğinin yüksek standartlarda olmasını sağlar. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, hukukun teminatını oluşturur.
Sonuç olarak, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, Türk hukuk düzeninin işleyişini geliştirmek, hukuk eğitimini standardize etmek ve hukuk mesleklerinin saygınlığını artırmak için gereklidir. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, yalnızca hukuk mezunları için değil, aynı zamanda toplumun hukuk düzenine olan güvenini artırmak için de önemlidir. Hukuk mesleklerine giriş sınavının daha sıkı ve adil bir şekilde düzenlenmesi, Türkiye’de hukuk alanında birçok olumlu değişikliğin başlangıcı olabilir.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavına Nasıl Hazırlanılır?
Hukuk mesleklerine giriş sınavına yönelik etkili bir hazırlık süreci için adayların dikkate alması gereken önemli stratejiler bulunmaktadır. Bu stratejiler, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının içeriğini anlamak, genel yetenek ve genel kültürü geliştirmek, düzenli çalışma ve etkili bir planlama içermektedir.
- Hukuk Fakültesi Müfredatını İyi Öğrenmek: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, hukuk fakültesi müfredatının temel konularını kapsar. Adayların Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının öncesinde bu temel alanları iyi öğrenmeleri, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında başarı elde etmelerini sağlar.
- Genel Yetenek ve Genel Kültürü Geliştirmek: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, genel yetenek ve genel kültürü ölçen sorular içerir. Bu nedenle adaylar, genel yeteneklerini ve genel kültür seviyelerini geliştirmeli, güncel olaylara hakim olmalı ve genel kültürlerini artırmalıdır.
- Düzenli Çalışmak ve Planlı Bir Çalışma Programı Oluşturmak: Başarıya ulaşmak için düzenli çalışma esastır. Adayların belirli bir çalışma programı oluşturarak disiplinli bir şekilde çalışmaları, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının karmaşıklığına hazırlıklı olmalarını sağlar.
Hukuk mesleklerine giriş sınavına hazırlık sürecinde, adayların başarıya ulaşmalarını sağlayacak stratejilerle ilgili bilgileri edinmeleri önemlidir. Hukuk fakültesi müfredatını iyi öğrenmek, genel yetenek ve genel kültürü geliştirmek, düzenli çalışmak ve etkili bir planlama yapmak, adayları Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında öne çıkarabilir. Başarılı bir hazırlık süreci için adaylar, hukuk fakültesi ders kitapları, konu anlatımlı kitaplar, soru bankaları ve deneme sınavları gibi çeşitli kaynakları kullanabilirler. Bu yöntemler, hukuk mesleklerine giriş sınavında başarı elde etmelerine yardımcı olabilir.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ile İdari Ön Yargı Sınavı Arasındaki Farklar
Türkiye’de hukuk alanında meslek edinmek isteyenler için iki temel sınav bulunmaktadır: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Ön Yargı Sınavı. Bu iki sınav arasındaki farklara bakalım:
- Kimlerin Girebileceği Sınavlar:
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı Türkiye’deki hukuk fakültelerinden mezun olanlar ile yabancı bir hukuk fakültesini bitirip Türkiye’deki hukuk fakülteleri müfredatlarına göre eksik olan dersleri tamamlayarak denklik belgesi alanlar girebilir.
İdari Ön Yargı Sınavı: Bu sınava, hukuk bilgisine programlarında yeterince yer veren siyasal bilimler, idari bilimler, iktisat ve maliye alanlarında en az 4 yıllık yükseköğrenim yapmış veya bunlara denkliği kabul edilmiş yabancı öğretim kurumlarından mezun olanlar girebilir.
- Sınav Kapsamı:
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, adayların hukuk alanındaki bilgilerini ölçer. Sorular, Anayasa Hukuku, Ceza Hukuku, İdare Hukuku, Medeni Hukuk, Ticaret Hukuku gibi hukuk derslerinden gelir.
İdari Ön Yargı Sınavı: Bu sınav, adayların idari yargı alanındaki bilgilerini ölçer. Sorular, Anayasa Hukuku, İdare Hukuku, Ceza Hukuku, Maliye ve Ekonomi, İmar ve Çevre Hukuku gibi konulardan gelir.
- Sınav Sıklığı:
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı: Bu sınav yılda en az bir kez yapılır.
İdari Ön Yargı Sınavı: Bu sınav ise en az 2 yılda bir kez yapılır.
- Puanlama ve Başarı Şartları:
Her iki sınav da test şeklinde yapılır ve en az 100 sorudan oluşur. Başarılı sayılmak için 100 puan üzerinden en az 70 puan almak gerekir.
- Düzenleyen ve Yönetmelikler:
Sınavların yapılma şekli ve diğer hususlar, Türkiye Barolar Birliği, Hakimler Savcılar Kurulu, Türkiye Noterler Birliği ve Yükseköğretim Kurulu’nun görüşlerine dayalı olarak Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılan yönetmeliklerle düzenlenir.
- Kimler Sorumlu Tutulur:
Her iki sınavdan da üniversitelerin ilgili bölümlerine 24 Ekim 2019 tarihinden sonra kayıt yaptırıp 30 Mart 2024 tarihinden sonra mezun olanlar sorumludur.
Bu farklar göz önüne alındığında, her iki sınavın da hukuk ve idari yargı alanlarında liyakatı teşvik etmek ve yeterli bilgiye sahip adayları belirlemek amacıyla düzenlendiğini söyleyebiliriz. Bu sınavlar, hukuk ve idari yargı alanlarında yeterlilikleri ölçmekte ve bu mesleklerin prestijini artırmaktadır.
Tarihsel Süreçte Avukatlık Sınavı ve Beraberinde Getirdiği Tartışmalar
Avukatlık mesleği Türkiye’de uzun bir tarihe sahiptir ve zaman içinde mesleğin icrası ve meslek mensuplarının niteliği konusunda çeşitli tartışmalar ve düzenlemeler yaşanmıştır. İşte bu süreçte avukatlık sınavının tarihçesi ve beraberinde getirdiği tartışmalar:
- 2001 Yılında Avukatlık Sınavının Getirilmesi:
2001 yılında Türkiye’de avukatlık mesleğine kabul edilmek isteyen kişiler için bir sınav uygulanmasının gerekliliğine dair bir düzenleme yapıldı. Bu düzenleme, avukatlık sınavının uygulanması için yasal bir zemin oluşturdu. Örnek: Daha önce avukatlık yapmak isteyen herhangi bir hukuk fakültesi mezunu sınava tabi değildi, ancak 2001’den itibaren bu değişti.
- 2006 Yılında Sınavın Kaldırılması:
2001 yılında getirilen avukatlık sınavı, hiç uygulanmadan 2006 yılında yürürlükten kaldırıldı. Bu durum, avukatlık mesleği için bir sınavın varlığına dair yasal zeminin ortadan kaldırılması anlamına geliyordu. Örnek: Sınav, bir dönem uygulanmadan yürürlükten kaldırıldı ve bu durum avukat adayları arasında tartışmalara yol açtı.
- Anayasa Mahkemesi Kararı:
Avukatlık sınavının kaldırılmasının ardından, Anayasa Mahkemesi tarafından bir karar verildi. Mahkeme, avukatlık sınavının yürürlükten kaldırılmasının Anayasa’ya aykırı olduğuna hükmetti. Bu karar, avukatlık mesleğinin hukuk sistemi içindeki rolünü vurguladı ve sınavın önemini yeniden gündeme getirdi. Örnek: Anayasa Mahkemesi kararı, sınavın getirilmesinin yasalara dayalı olduğunu ve Anayasa’nın savunma hakkına vurgu yaptığını gösterdi.
- Sınavın Tekrar Getirilmesi:
Anayasa Mahkemesi’nin kararının ardından, Türkiye’de avukatlık mesleğine başvuranların belirli bir avukatlık sınavını geçme zorunluluğu getirildi. Bu, avukat adaylarının mesleki yeterliliklerini kanıtlamalarını gerektiren bir adım olarak kabul edildi. Örnek: Yeni bir kanun düzenlemesi ile avukatlık sınavı tekrar hayata geçirildi.
- Avukatlık Sınavının Tarihsel Bağlamı:
Anayasa Mahkemesi kararı, avukatlık mesleğinin sadece hukukun bir parçası olmadığını, aynı zamanda adalet sisteminin temel bir unsuru olduğunu vurguladı. Bu nedenle, avukatların nitelikli ve yetkin olmaları gerektiği belirtildi. Örnek: Avukatlık mesleği, adil yargılamayı ve hukukun üstünlüğünü korumanın temel taşlarından biridir.
- Yeni Düzenlemeler:
2019 yılında yapılan yeni bir kanun değişikliğiyle, yalnızca avukatlık sınavı değil, hukuk mesleklerine giriş için başarılı olunması gereken bir sınav olan “Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı” getirildi. Bu sınav, avukatlık, noterlik, hakimlik, savcılık ve diğer hukuk mesleklerine başvuranların katılması gereken bir sınavdır. Örnek: Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, 2024 yılında ilk kez uygulanacaktır.
- Sınavın Amaçları:
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’nın amacı, bu mesleklerin prestijini artırmak, hukukun üstünlüğünü ve adaletin gerçekleşmesini sağlamak olarak belirtilmiştir. Bu sınavın, hukuk mesleklerine girişte liyakate dayalı bir seçim yapılmasını amaçladığına dikkat çekilmiştir. Örnek: Bu sınav, hukuk mesleklerinin daha nitelikli ve yetkin kişiler tarafından icra edilmesine katkı sağlamayı hedefler.
Hukuk Meslekleri Giriş Sınavına Dair Eleştiriler
- Sınavın İçeriği ile İlgili Eleştiriler:
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’nın içeriği, genel olarak genel hukuk bilgisine ağırlık vermektedir. Bu durum, hukuk mesleklerine giriş sınavının özellikle uzmanlık gerektiren hukuk mesleklerinin özel alanlarına yeterince odaklanmadığı eleştirisini beraberinde getirmiştir.
Örnek: Hukuk mesleklerine girişte sınavın içeriğinin daha çok ceza hukuku veya idare hukuku gibi uzmanlık gerektiren alanlara değil, genel hukuk bilgisine odaklandığına dair eleştiriler mevcuttur.
- Sınavın Adaletliliği ile İlgili Eleştiriler:
Hukuk mesleklerine giriş sınavının adaletliliği konusundaki eleştiriler, hukuk mesleklerine giriş sınavının adil bir şekilde düzenlenip düzenlenmediğiyle ilgilidir. Hukuk mesleklerine giriş sınavında başarılı olabilmek için adayların farklı kaynaklardan yararlanma imkânına sahip olmaları önemlidir. Ancak, bazı eleştirmenlere göre, hukuk mesleklerine giriş sınavını kazanmak için hazırlık kurslarına katılmak veya özel eğitim almak gibi maddi kaynaklara sahip olmayan adaylar dezavantajlıdır.
Örnek: Sınavın adil olmadığına dair eleştiriler, sınavı kazanmak için ekonomik kaynaklara erişimi sınırlayan bir faktör olarak ortaya çıkar.
- Sınavın Adaletliliği ve Sosyal Koşullar ile İlgili Eleştiriler:
Hukuk mesleklerine giriş sınavının adaletliliğiyle ilgili eleştiriler, Hukuk mesleklerine giriş sınavı çeşitli ekonomik ve sosyal koşullara sahip adaylar arasında adil bir şekilde uygulanıp uygulanmadığını sorgular. Bu eleştiriye göre, bazı adaylar daha iyi sınav hazırlığı yapabilme imkânına sahipken, diğerleri ekonomik veya sosyal nedenlerle daha zorlu bir hazırlık süreciyle karşı karşıyadır.
Örnek: Hukuk mesleklerine giriş sınavının adil olmadığına dair eleştiriler, tüm adayların aynı şartlarda hazırlanma fırsatına sahip olmadığını iddia eder.
- Çözüm Önerileri:
Bu eleştirilere karşı, Hukuk mesleklerine giriş sınavının içeriğinin daha dengeli bir şekilde tasarlanması ve hukuk mesleklerinin uzmanlık alanlarına daha fazla odaklanılması önerilebilir. Ayrıca, hukuk mesleklerine giriş sınavının hazırlığına maddi kaynaklara erişimi sınırlayan engellerin azaltılması için destek programları veya burslar gibi önlemler alınabilir.
Örnek: Hukuk mesleklerine giriş sınavının içeriği daha fazla uzmanlık alanına yönlendirilmeli ve sınavı kazanmak için ekonomik kaynaklara erişimi sınırlayan engeller kaldırılmalıdır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı Hakkında Öneriler
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı (HMKS), hukuk mesleklerine adım atmak isteyenler için önemli bir sınavdır. Ancak hukuk mesleklerine giriş sınavının daha adil ve etkili hale getirilmesi için aşağıdaki öneriler dikkate alınabilir:
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Formatının Değiştirilmesi: Hukuk mesleklerine giriş sınavı, sadece çoktan seçmeli sorularla değil, açık uçlu, kısa cevaplı ve doğru-yanlış soruları da içerecek şekilde çeşitlendirilebilir. Bu, hukuk mesleklerine giriş sınavının hukuki muhakeme ve problem çözme becerilerini daha etkili bir şekilde ölçmesine yardımcı olabilir.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının İçeriğinin Genişletilmesi: Hukuk mesleklerine giriş sınavında, hukuk mesleklerinin uzmanlık gerektiren alanlarını daha fazla yansıtacak şekilde genişletilebilir. Bu, adayların sadece genel hukuk bilgisi değil, aynı zamanda uzmanlık alanlarına ilişkin bilgi ve becerilerini de ölçmeye yardımcı olabilir.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavının Ağırlığının Azaltılması: Hukuk mesleklerine giriş sınavının ağırlığı, hukuk mesleklerine girişte daha fazla esneklik sağlayacak şekilde azaltılabilir. Bu, adayların Hukuk mesleklerine giriş sınavının stresi altında daha iyi performans göstermelerine yardımcı olabilir.
Hukuk mesleklerine giriş sınavının formatı, içeriği ve ağırlığına ilişkin yapılan tartışmalar, bu sınavın geliştirilmesi için önemli bir fırsat sunmaktadır. Bu önerilerin göz önünde bulundurulması, hukuk mesleklerine giriş için daha adil ve etkili bir sınavın oluşturulmasına katkı sağlayabilir.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavıyla İlgili Adalet Bakanı Yılmaz Tunç’un Açıklamaları
Adalet Bakanı Yılmaz Tunç, hukuk eğitiminin kalitesini yükseltmek için yeni önlemler açıkladı. Bu önlemler arasında şunlar yer alıyor:
Hukuk fakültelerinin fazlalığı nedeniyle mezun avukatların sayısının fazla olmasından kaynaklanan bir eksikliği gidermek amacıyla kontenjanlar düşürülecek ve mezunlar artık doğrudan avukatlık stajına veya hakimlik savcılık sınavına giremeyecekler. Önce “Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı’nı geçmek gerekecek.
Hakim ve savcı adaylığı sistemi yerine “Hakim ve Savcı Yardımcılığı” getirilecek. Bu yeni sistem üç yıl sürecek ve adaylar bir yıl adalet akademisinde eğitim alacaklar. Daha sonra iki yıl boyunca tecrübeli hakimler ve savcılar ile çalışacaklar ve belirli bir puanı tutturanlar mesleğe kabul edilecek.
Türkiye’nin çağdaş hukuk kanunlarına sahip olduğunu vurgulayan Bakan Tunç, hukuk fakültesi öğrencilerinin bu yeni kanunlarla eğitildiğini ve gerektiğinde kanun değişikliklerinin yapılacağını söyledi.
Yargı reformu stratejisi belgesinin hazırlık çalışmaları devam ediyor ve üniversiteler, barolar ve yargı camiasının görüşleri dikkate alınıyor.
Anayasa değişiklikleriyle askeri yargı kaldırıldı, yargı birliği sağlandı, hakimler ve savcılar kurulu ile Anayasa Mahkemesi yapıları güncellendi.
Adalet Bakanı, bu önlemlerin hukuk eğitimini ve yargının işleyişini iyileştirmeyi amaçladığını ve vatandaşların daha etkin ve adil bir şekilde yargı hizmetlerinden yararlanmalarını sağlamak için çalıştıklarını belirtti.
CEZA MUHAKEMESİ KANUNU VE BAZI KANUNLARDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN
Kanun No. 7188 Kabul Tarihi: 17/10/2019
MADDE 3 – 19/3/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 16 ncı maddesinin birinci fıkrasında yer alan “taşıyanlardan,” ibaresi “taşıyan ve Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında başarılı olanlardan,” şeklinde değiştirilmiştir.
MADDE 4 – 18/1/1972 tarihli ve 1512 sayılı Noterlik Kanununun 7 nci maddesinin birinci fıkrasının mülga (4) numaralı bendi aşağıdaki şekilde yeniden düzenlenmiştir.
“4. Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında başarılı olmak,”
MADDE 5 – 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununa aşağıdaki ek madde eklenmiştir.
“Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı ve İdari Yargı Ön Sınavı
EK MADDE 41- İlgili kanunlarda belirtilen şartlara ilave olarak, hâkim adaylığı sınavına girmek ve avukatlık veya noterlik stajına başlamak için Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında veya İdari Yargı Ön Sınavında başarılı olmak şarttır.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavına, hukuk fakültesinden mezun olanlar ile yabancı bir hukuk fakültesini bitirip de Türkiye’deki hukuk fakülteleri programlarına göre eksik kalan derslerden sınava girip başarılı olmak suretiyle denklik belgesi almış bulunanlar; İdari Yargı Ön Sınavına, hukuk bilgisine programlarında yeterince yer veren siyasal bilgiler, idari bilimler, iktisat ve maliye alanlarında en az dört yıllık yükseköğrenim yapmış veya bunlara denkliği kabul edilmiş yabancı öğretim kurumlarından mezun olanlar girebilir.
HUKUK MESLEKLERİNE GİRİŞ SINAVINDA İLGİLİLERİN;
- a) Anayasa Hukuku,
- b) Anayasa Yargısı,
- c) İdare Hukuku,
- d) İdari Yargılama Usulü,
- e) Medeni Hukuk,
- f) Borçlar Hukuku,
- g) Ticaret Hukuku,
- h) Hukuk Yargılama Usulü,
ı) İcra ve İflas Hukuku,
- i) Ceza Hukuku,
- j) Ceza Yargılama Usulü,
- k) İş Hukuku,
- l) Vergi Hukuku,
- m) Vergi Usul Hukuku,
- n) Avukatlık Hukuku,
- o) Hukuk Felsefesi ve Sosyolojisi,
ö) Türk Hukuk Tarihi,
alanlarındaki bilgileri ölçülür.
İDARİ YARGI ÖN SINAVINDA İLGİLİLERİN;
- a) Anayasa Hukuku,
- b) Anayasa Yargısı,
- c) İdare Hukuku,
- d) Türk İdari Teşkilatı,
- e) İdari Yargılama Usulü,
- f) Medeni Hukuk,
- g) Borçlar Hukuku (Genel hükümler),
- h) Ticari İşletme ve Şirketler Hukuku,
ı) Hukuk Yargılama Usulü,
- i) Ceza Hukuku (Genel hükümler),
- j) Ceza Yargılama Usulü,
- k) Vergi Hukuku,
- l) Vergi Usul Hukuku,
- m) Maliye ve Ekonomi,
- n) İmar ve Çevre Hukuku,
- o) Hukuk Felsefesi ve Sosyolojisi,
alanlarındaki bilgileri ölçülür.
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı yılda en az bir defa, İdari Yargı Ön Sınavı ise iki yılda en az bir defa olacak şekilde Adalet Bakanlığı ile imzalanacak protokole göre Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi Başkanlığı tarafından yapılır.
Sınavlar test şeklinde yapılır. Sınavlarda çoktan seçmeli en az yüz soru sorulur ve yüz puan üzerinden en az yetmiş puan alanlar başarılı sayılır.
Sınavların yapılma şekli ile sınavlara ilişkin diğer hususlar Hâkimler ve Savcılar Kurulu, Yükseköğretim Kurulu, Türkiye Barolar Birliği ve Türkiye Noterler Birliğinin görüşü alınarak Adalet Bakanlığı tarafından çıkarılan yönetmelikle düzenlenir.
Bu maddenin uygulanmasında hâkimlik, savcılık, avukatlık ve noterlik meslekleri hukuk mesleği olarak kabul edilir.”
24.10.2019 tarihinde kabul edilen kanunla;
Adli Hâkim Ve Savcı Yardımcılığı Sınavına Girmek, Avukatlık Stajına Başlayabilmek, Noterlik Stajına Başlamak için hukuk meslek giriş sınavında başarılı olmak zorundadır.
İdari Hâkim Yardımcılığı Sınavına Girmek İçinse, İdari Yargı Ön Sınavında Başarılı Olmak Şartı Aranmaktadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Hukuk mesleklerine giriş sınavı hangi meslekler var?
Hukuk mezunlarına meslek öncesi sınav yapılacağı açıklandı. Hukuk fakültesinden mezun olan birisi noter, avukat, hakim, savcı, noter yardımcısı olacaksa önce bir hukuki yeterlilik sınavına girecek
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı Nedir ve Kimleri Kapsıyor?
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, Hukuk mesleklerine girmek isteyen adaylardan, 7188 sayılı Kanunun yürürlük tarihi olan 24 Ekim 2019 tarihinden sonra üniversitelerin Hukuk Fakültelerine kayıt yaptıracak adayları kapsayacaktır.
Avukatlık sınavına kaç kez girilebilir?
Madde 5- Sınava girecekler listesinde ad ve soyadı yer alan aday, 4 üncü maddede belirtilen süre içinde altı kez sınava girebilir. Bu süre içinde başarılı olamayan aday bir daha sınava alınmaz.
Hukuk mesleklerine giriş sınavı nasıl oluyor?
Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavı, Ölçme, Seçme ve Yerleştirme Merkezi (ÖSYM) tarafından yılda en az bir defa yapılır. Sınav, çoktan seçmeli test şeklindedir ve 100 sorudan oluşur. Sınavın süresi 180 dakikadır. HMKS, çoktan seçmeli, klasik ve uygulamalı olmak üzere üç bölümden oluşmaktadır.
